Το καταφύγιο της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων

Το καταφύγιο της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων

Περί Αλός

Κωνσταντίνος Κυρίμης

Συγγραφέας - Ιστορικός

Απόσπασμα από το βιβλίο του Κωνσταντίνου Κυρίμη,

Τα καταφύγια της Αττικής, τόμος Β’, σσ. 90-99, 2017.

Αναρτάται στο Περί Αλός με την άδεια του συγγραφέως.

Από τον προθάλαμο διακρίνονται οι πρώτες

διακλαδώσεις της κεντρικής στοάς.

ΦΩΤΟ: Κωνσταντίνος Κυρίμης,

Μάριος Μιχαήλος.

Εισαγωγή

Η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, είναι Ανώτατο Στρατιωτικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα, με αποστολή την «παραγωγή» αξιωματικών προς όφελος του Πολεμικού Ναυτικού. Εδρεύει στον Πειραιά από το 1905.

Εντός των εγκαταστάσεών της, υπάρχει και ένα καταφύγιο, το οποίο κατασκευάστηκε μεταξύ 1936-1940.

Το καταφύγιο χρησιμοποιήθηκε επιχειρησιακά κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου[1].

Επί Κατοχής, οι εγκαταστάσεις της Σχολής φιλοξένησαν την Γερμανική «Ναυτική Διοίκηση Νοτίου Αιγαίου», άρα η αξιοποίηση του καταφυγίου και από τις Γερμανικές δυνάμεις, πρέπει να θεωρείται δεδομένη.

Παρά το απλοϊκό σχήμα του και την απουσία μεγάλων θαλάμων, το εν λόγω καταφύγιο είναι αρκετά ενδιαφέρον. Το μήκος των στοών του σίγουρα δεν είναι μικρό, ενώ τις εντυπώσεις κλέβουν αναμφισβήτητα οι βαριές θωρακισμένες πόρτες.

 

Περιγραφή του καταφυγίου

Το υπόγειο αυτό καταφύγιο, είναι σκαμμένο κάτω από βραχώδη λοφίσκο, σε βάθος περίπου 4 μέτρων κάτω από την επιφάνεια του εδάφους (αν κάποιος συνυπολογίσει και το πρόσθετο ύψος του λοφίσκου, τότε το βάθος του καταφυγίου είναι σαφώς αρκετά μεγαλύτερο).

Εντός του προθαλάμου διακρίνεται η βαριά θωρακισμένη πόρτα.

ΦΩΤΟ: Κωνσταντίνος Κυρίμης, Μάριος Μιχαήλος.

Κάθε μια από τις δύο εισόδους τους καταφυγίου ξεκινάει από μια μικρή υπερκατασκευή (που προστατεύεται με μια «πλεχτή» μεταλλική πόρτα). Στο εσωτερικό της υπερκατασκευής βρίσκεται μια σειρά από καθοδικά τσιμεντένια σκαλοπάτια που οδηγούν στα ενδότερα του καταφυγίου.

Το κυρίως καταφύγιο αποτελείται από δύο μεγάλες στοές, που σχηματίζουν μεταξύ τους ένα νοητό «Γ» (αν και οι στοές δεν είναι απολύτως ευθείες). Στο μέσο του καταφυγίου υπάρχει και ένα μικρός θάλαμος (2Χ5μ) που φιλοξενεί μια μεταλλική δεξαμενή νερού (μήκος 2 μέτρα, πλάτος 1μ, ύψος 1 μέτρο). Η μία στοά είναι πλήρως καλυμμένη με σκυρόδεμα, ενώ η άλλη στοά είναι «γυμνή» (λαξευμένη στον βράχο)[2]. Το πλάτος των στοών είναι περίπου 2 μέτρα, ενώ τα μήκη τους είναι αντίστοιχα 25 και 32 μέτρα. Λαμβάνοντας υπόψη και τους προθαλάμους και τα κλιμακοστάσια, μιλάμε για ένα καταφύγιο μήκους τουλάχιστον 80 μέτρων (από τη μία άκρη στην άλλη).  Το ύψος του κυμαίνεται μεταξύ 2 και 2,5 μέτρα, ενώ η οροφή στο εσωτερικό έχει αψιδωτή διατομή.

Σε ένα συγκεκριμένο σημείο του εσωτερικού, υπάρχει ένα μικρό φάτνωμα στα πλάγια του τοίχου, ίσως για να τοποθετείται κάποια λάμπα λαδιού, σε περίπτωση μη-λειτουργίας του ρεύματος.

Επίσης, σε άλλο σημείο του καταφυγίου υπάρχει ένας μικρός θαλαμίσκος (μικρότερος από 1Χ1), με άγνωστη χρήση. Υπάρχουν ίχνη από μεντεσέδες που σημαίνει ότι κάποτε έκλεινε με πόρτα. Ίσως επρόκειτο περί μικρού χώρου υγιεινής.

Ο προθάλαμος σφραγίζεται με δύο θωρακισμένες πόρτες.

ΦΩΤΟ: Κωνσταντίνος Κυρίμης, Μάριος Μιχαήλος.

Στην αρχή κάθε στοάς υπάρχει από ένας μικρός προθάλαμος, που σφραγίζει με δύο θωρακισμένες πόρτες. Η εξωτερική πόρτα[3] είναι η τυπική που απαντάται στα περισσότερα καταφύγια, ενώ η εσωτερική είναι βαρέως τύπου. Το σχήμα των βαρέων εσωτερικών θυρών καταμαρτυρεί ότι μάλλον αυτές έχουν προέλθει από κάποιο παροπλισμένο θωρηκτό (μια συνήθης πρακτική σε καταφύγια του Πολεμικού Ναυτικού). Οι συγκεκριμένες πόρτες είναι από τις βαρύτερες και εντυπωσιακότερες που έχουμε ποτέ δει, σε καταφύγιο. Στο κέντρο τους υπάρχει μια στρογγυλή θυρίδα, η οποία ανοίγει/κλείνει αυτόνομα, επιτρέποντας τον έλεγχο της εξωτερικής περιοχής, ακόμα και εφόσον η θωρακισμένη πόρτα είναι κλειστή.

Υπάρχει ηλεκτρικός φωτισμός σε όλο το μήκος του καταφυγίου. Επίσης υπάρχει ηλεκτρική εγκατάσταση εξαερισμού. Το μοτέρ της εγκατάστασης βρίσκεται σε ένα μικρό πατάρι (κοντά στην είσοδο), η πρόσβαση στο οποίο γίνεται με επιτοίχια μεταλλικά σκαλοπάτια τύπου «Π». Αρκετά εντυπωσιακό είναι και το μεγάλο (1,5 Χ 3μ) φίλτρο αέρος που βρίσκεται στην άκρη της μίας στοάς και συμπληρώνει την εγκατάσταση εξαερισμού. Εκτός του μηχανικού αεραγωγού, υπάρχει και ένα μικρό κάθετο φρεάτιο αεραγωγού που επικοινωνεί με την επιφάνεια.

Μπροστά από έναν εκ των δύο προθαλάμων, βρίσκονται σημάδια υδραυλικής εγκατάστασης (από εκεί ξεκινάει και μεταλλική σωλήνα, που καταλήγει στη δεξαμενή ύδατος, στο εσωτερικό).

Η συγκεκριμένη στοά εκτείνεται σε μήκος 32 μέτρων,

πριν καταλήξει σε έναν μικρό θάλαμο.

ΦΩΤΟ: Κωνσταντίνος Κυρίμης, Μάριος Μιχαήλος.

Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι στο καταφύγιο υπήρχε πρόνοια για δεξαμενή νερού (μια πολυτέλεια που δεν απαντάται σε πολλά καταφύγια), αλλά όχι για τουαλέτα (χώρος σχεδόν υποχρεωτικός στα καταφύγια).

Έμπροσθεν του καταφυγίου υπάρχει μεταλλική πινακίδα με την επιγραφή «ΕΙΣΟΔΟΣ ΚΑΤΑΦΥΓΙΟΥ ΧΩΡΟΥ ΝΟ.330» χωρίς να είναι ξεκάθαρο τι υποδηλώνει η συγκεκριμένη αρίθμηση.

 

Τρέχουσα κατάσταση του καταφυγίου

Το καταφύγιο διατηρείται σε ικανοποιητική κατάσταση. Λόγω του χώρου στον οποίο βρίσκεται, είναι δεδομένο ότι δεν υπάρχει ίχνος γκράφιτι ή απορρίμματος.

Υπάρχουν σημάδια ότι έχει υποστεί πρόσφατη συντήρηση, όπως μερικές σύγχρονες παροχές ρεύματος (πρίζες) στο εσωτερικό του. Επίσης, σε δύο σημεία στο εσωτερικό έχουν αναρτηθεί ισάριθμοι (σύγχρονοι) χάρτες του καταφυγίου, ώστε οι ευρισκόμενοι σε αυτό, να μπορούν άμεσα να εντοπίζουν τη θέση τους (σημάνσεις «βρίσκεστε εδώ»). Παραδόξως, οι εν λόγω χάρτες έχουν αποκλίσεις από την πραγματική εικόνα του καταφυγίου.

Υπάρχουν περιορισμένα ίχνη καταπόνησης από υγρασία στα τοιχώματα. Το τσιμέντο έχει φαγωθεί σε ορισμένα σημεία (ιδίως στον ένα εκ των δύο προθαλάμων) με αποτέλεσμα να διακρίνονται οι σιδερένιες ράβδοι του οπλισμού, ενώ οι πόρτες παρουσιάζουν ελαφρά οξείδωση. Η ηλεκτρική εγκατάσταση, ωστόσο, παραμένει πλήρως λειτουργική.

Κωνσταντίνος Κυρίμης,

Τα καταφύγια της Αττικής,

τόμος Β’, 2017.

Εξώφυλλο: Μάριος Μιχαήλος

Επίσης, μπροστά από την κύρια είσοδο του καταφυγίου, έχει τοποθετηθεί σύγχρονη μαρμάρινη πλάκα με την επιγραφή «Ν.Α.Π./3, ΕΛΛΗΝΟΙΤΑΛΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ, 28 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940».

Όπως πληροφορηθήκαμε, οι επισκέψεις στο καταφύγιο από το οικείο προσωπικό, είναι πλέον σπάνιες.
 

ΠΗΓΗ: Περί Αλός http://perialos.blogspot.gr/2017/07/blog-post.html

Σημειώσεις

[1] Στο άρθρο «Στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων κατά τον πόλεμο 1940-1941» του Χρήστου Παπασηφάκη (δημοσιεύτηκε στο blog «Περί Αλός», perialos.blogspot.gr) αναφέρεται ότι στο καταφύγιο προσέτρεξαν οι Ναυτικοί Δόκιμοι τον Απρίλιο του 1941, κατά τη διάρκεια σφοδρού βομβαρδισμού της πόλεως του Πειραιά, από τους Γερμανούς.

[2] Ένα μέρος της «γυμνής» στοάς είναι μερικώς επενδυμένο με σκυρόδεμα, γεγονός που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι υπήρχε πρόνοια για πλήρη κάλυψη του καταφυγίου που δεν κατέστη εφικτή, λόγω έλλειψης χρόνου ή/και πόρων. Ο προθάλαμος της «γυμνής» στοάς, είναι και αυτός κατασκευασμένος από οπλισμένο σκυρόδεμα.

[3] Μία από τις εξωτερικές θωρακισμένες πόρτες φέρει μεταλλική επιγραφή «ΣΤΕΓΑΝΗ ΘΥΡΑ Ν.223». Ενδεχομένως να πρόκειται για τον κωδικού του τύπου της συγκεκριμένης πόρτας.

 
 

Η ναυτική εκπαίδευση των πληρωμάτων στις τριήρεις

Η ναυτική εκπαίδευση των πληρωμάτων στις τριήρεις

Περί Αλός

Κρίστυ Εμίλιο Ιωαννίδου

Συγγραφεύς – Ερευνήτρια Ναυτικής Ιστορίας

Απόσπασμα από το βιβλίο της συγγραφέως:

ΤΡΙΗΡΗΣ Τακτική και Επιχειρησιακό Περιβάλλον

στην Αρχαία Ελλάδα, Αθήνα, Υπηρεσία

Ιστορίας Ναυτικού, 2016, σσ. 59-63.

Τριήρης «Ολυμπιάς» εν  πλω.

Φώτο: Κρίστυ Ε. Ιωαννίδου perialos.blogspot.gr.

Οι εκπαιδεύσεις δεν περιορίζονταν στις ακριβείς αρμοδιότητες και καθήκοντα του κάθε μέλους του πληρώματος, αλλά υπήρχε μία ευρύτερη γνώση. Έτσι πολλές φορές συναντούμε σε κείμενα ερέτες, οι οποίοι είχαν την ικανότητα επίσης να γνωρίζουν χειρισμό και να μάχονται με όπλα.

«ἐρέται δ’ ἐν ἑκάστῃ (νηός) πεντήκοντα ἐμβέβασαν, τόξων εὖ εἰδότες ἶφι μάχεσθαι» [1].

[Το καθένα (πλοίο) με πενήντα κωπηλάτες εκπαιδευμένους να πολεμούν με τόξα].

Σε γενικές γραμμές οι εκπαιδευτές ήταν συνήθως ανώτεροι Αξιωματικοί, ιδιαίτερα ευφυείς με επιχειρησιακή εμπειρία, δοκιμασμένοι σε δύσκολες καταστάσεις. Είχαν την ικανότητα πάνω από όλα να διαθέτουν:

«πρὸς μὲν τοὺς πολεμίους τόλμαν, πρὸς δὲ τοὺς ὑποτεταγμένους εὔνοιαν, πρὸς δὲ τοὺς καιροὺς λογισμόν» [2].

[τόλμη απέναντι στους εχθρούς, καλή διάθεση απέναντι σε όλους όσους είναι κάτω από τις διαταγές του και σωστή σκέψη ανάλογα με τις περιστάσεις].

 

 

 

 

Ο Ελληνικός Στόλος πριν τη ναυμαχία της Σαλαμίνας

(σχέδιο Γ. Νάκας, Αρχαιολόγος MA in Maritime

Archaeology/© Zea Harbour Project).

Οι εκπαιδευτές, κάτω από οποιαδήποτε συνθήκες, ήταν ικανοί να εκπαιδεύσουν ταχέως οποιαδήποτε πληρώματα. Αξίζει να επισημάνουμε πως το εκπαιδευτικό «πρότυπο», που είχε εφαρμόσει ο Αθηναίος Στρατηγός Ιφικράτης, ήταν πολύ προωθημένο για την εποχή του, γιατί δεν βασιζόταν σε επαναλαμβανόμενες και απλές ασκήσεις, αλλά ήταν πλήρες δραστηριοτήτων, οι οποίες καλλιεργούσαν ποικιλοτρόπως τόσο την επιχειρησιακή αντίληψη όσο και την ετοιμότητα. Εξ άλλου ο Ιφικράτης, ένας από τους στρατηγικότερους της εποχής του, ήταν και ο πρώτος Στρατηγός που νίκησε στην ξηρά τους τότε αήττητους Λακεδαιμονίους, μεταβάλλοντας, νεωτερίζων, τον τρόπο μάχης και τον οπλισμό και καθιστώντας κύριο όργανο κρούσης όχι τους οπλίτες, αλλά τους πελταστές.

«Ἰφικράτης ποικίλως ἐγύμναζε τοὺς στρατιώτας μηχανώμενος ψευδοβοηθείας, ψευδενέδρας, ψευδοπροδοσίας, ψευδαυτομολίας, ψευδεφόδους, ψευδοπανικά, ἵνα εἴ ποτέ καὶ τοιοῦτόν τι γένοιτο, μηδαμῶς ἐκπλήσσοιντο» [3].

[Γύμναζε τους στρατιώτες του με κάθε τρόπο, μηχανώμενος ψεύτικες βοήθειες και ενέδρες, ψεύτικες προδοσίες και λιποταξίες, ψεύτικες εφόδους και αναταραχές, ώστε αν ποτέ συμβεί κάτι τέτοιο, να μην αιφνιδιασθούν καθόλου].

 

Την εποχή του Ιφικράτους οι ναύτες, ιδιαίτερα οι κωπηλάτες στις τριήρεις, εκπαιδεύονταν ώστε να κάνουν ταχείς και επιτυχείς χειρισμούς. Στα ανοικτά του Σαρωνικού, αφού προηγουμένως προετοίμαζαν το γεύμα τους στην παραλία, στη συνέχεια παρατάσσονταν με τις τριήρεις τους σε γραμμή η μία πίσω από την άλλη. Αίφνης ο Ναύαρχος έδινε σήμα και όλες μαζί έκαναν στροφή, ξεκινώντας αγώνα κωπηλασίας. Η νικήτρια τριήρης που έφτανε στην ακτή, κέρδιζε το πρωτείο να λάβει νερό και ό,τι άλλο είχαν ανάγκη τα πληρώματά της, καθώς και να γευματίσουν πρώτοι, ενώ η τελευταία κινδύνευε να λάβει τα πάντα σε μικρότερες ποσότητες ή να μείνουν τα πληρώματά της δίχως τροφή [4].

Σύλλογος Ιστορικών Μελετών ΚΟΡΥΒΑΝΤΕΣ- koryvantes.org.

Φωτο: Ανδρέας Σμαραγδής.

Το επίπεδο εκπαίδευσης ήταν τόσο μεγάλο ώστε ο Αθηναίος Ναύαρχος Χαβρίας κατόρθωσε να πραγματοποιήσει ταχεία εκπαίδευση σε αλλοδαπά πληρώματα. Τον καιρό που βρισκόταν στην Αίγυπτο, προσφέροντας τις υπηρεσίες του στον Φαραώ της Αιγύπτου (περί το 366 π.Χ.), ο Πέρσης βασιλιάς είχε ήδη εκστρατεύσει με πεζή και ναυτική δύναμη κατά της Αιγύπτου. Ο Φαραώ της Αιγύπτου είχε μεν πολλά πλοία, εν τούτοις δεν είχε πληρώματα. Τότε ο Χαβρίας, επιλέγοντας τους πιο νέους Αιγυπτίους, ορίζοντας μάλιστα δίγλωσσους κελευστές, αφού τους τοποθέτησε στην παραλία σε μακριά ξύλα, τους έδωσε τα κουπιά, που είχε αφαιρέσει από τις τριήρεις, Έτσι διδάσκοντάς τους την τέχνη της κωπηλασίας, σε λίγες μόνο ημέρες επάνδρωσε 200 πλοία, με καλογυμνασμένους κωπηλάτες [5].

Οι εκπαιδεύσεις των πληρωμάτων δεν πραγματοποιούνταν μόνο εν καιρώ ειρήνης, αλλά, εφ’ όσον οι ανάγκες το απαιτούσαν, εκτελούντο και κατά την διάρκεια του πολέμου, ειδικότερα αν οι επιχειρήσεις είχαν μεγάλη χρονική διάρκεια, όπως για παράδειγμα ο Πελοποννησιακός Πόλεμος (431-404 π.Χ.). Σε συνθήκες πολέμου πολύ δύσκολα εκπαιδεύεται κανείς στην θάλασσα, αφού ο μεν εχθρός παραμονεύει, οι δε φίλιες δυνάμεις οφείλουν να μην αποκαλύπτουν τον αριθμό και την εκπαίδευση των πληρωμάτων, αλλά και τη δύναμη των πλοίων. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο Αλκέτας ο Λακεδαιμόνιος έδρασε με ιδιαίτερη εφυϊα εκπαιδεύοντας τα πληρώματά του μπροστά στα μάτια του εχθρικού στόλου, δίχως να αποκαλυφθεί ο αριθμός του πλοίων του στόλου του:

«Ἀλκέτας Λακεδαιμόνιος ἀπὸ Ἱστιαίας ὁρμώμενος βουλόμενος λαθεῖν, πεπληρωκὼς ναῦς πολλὰς, καθελκύσας τριήρη μίαν καὶ ἐς ταύτην ἀνὰ μέρος ἐμβιβάζων τοὺς στρατιώτας, ἵνα δοκοίη τοῖς πολεμίοις ἕν σκάφος έ ἔχειν, ἤσκει τῶν τριήρων ἁπασῶν τὰ πληρώματα» [6].

[Ο Αλκέτας ο Λακεδαιμόνιος ξεκίνησε από την Ιστιαία και ήθελε να περάσει απαρατήρητος. Αφού λοιπόν επάνδρωσε πολλά πλοία, καθήλκυσε μία μόνο τριήρη και, επιβιβάζοντας σ’ αυτήν τμηματικά τους στρατιώτες, για να φανεί στους εχθρούς του, ότι διαθέτει ένα μόνο σκάφος, γύμναζε μ’ αυτόν τον τρόπο τα πληρώματα όλων των άλλων τριήρων].

Ασκήσεις πραγματοποιούνταν και με την ευκαιρία εορτασμών. Στο Σούνιο, για παράδειγμα, κάθε τέσσερα χρόνια διεξαγόταν κάτω από τον Ναό του Ποσειδώνος εορτασμοί και αγώνες πλοίων [7]. Η «νεών άμιλλα» ήταν αγώνισμα πολλών εορτών με έπαθλα χρηματικά. Στους αγώνες εκδηλωνόταν μεγάλη άμιλλα, ο δε εορτασμός εμψύχωνε πολύ τους συναγωνιζομένους, οι οποίοι με αυτόν τον τρόπο διατηρούσαν το ηθικό τους ακμαίο και ήταν σε πλήρη ετοιμότητα. Με αυτό τον τρόπο εκπαιδευόμενοι οι ναύτες, και ιδίως οι Αθηναίοι, μπορούσαν να κάνουν με στις τριήρεις τους τούς πιο δύσκολους χειρισμούς και να καταναυμαχούν τους πολεμίους.

Επίσης είναι γνωστόν ότι και ο Μέγας Αλέξανδρος εκπαίδευε πολύ τα πληρώματα των πλοίων με ασκήσεις ετοιμότητας [8] και δη με τέτοιο τρόπο ώστε δεν υστερούσαν σε ετοιμότητα, συγκρινόμενη με αυτή των συγχρόνων στρατών και τις ναυτικές δυνάμεις των σημερινών (εθνικών) στρατών.

Αν και δεν υπάρχουν σαφείς και λεπτομερείς αναφορές σχετικά με τον τρόπο και χρόνο της ιεραρχικής εξελίξεως των πληρωμάτων, εν τούτοις διαπιστώνεται ότι πολλές φορές η ανώτερη θέση ανατίθετο σε κάποιον ο οποίος επιλεγόταν λόγω ικανοτήτων ή αφού ολοκλήρωσε επιτυχώς όλες τις προηγούμενες βαθμίδες διοικήσεως, ακόμα και αν ο Αξιωματικός προερχόταν από το κατώτερο πλήρωμα.

«ἐρέτην χρῆναι πρῶτα γεννέσθαι πρὶν πηδαλίοις ἐπιχειρεῖν» [9].

[πρέπει να γίνεις πρώτα κωπηλάτης προτού επιχειρήσεις να πιάσεις στα χέρια σου το τιμόνι]

Το σύστημα κωπηλασίας και η διευθέτηση των

κωπηλατών στην αρχαία τριήρη (αξονομετρική τομή).

Σχέδιο Γ. Νάκας, Αρχαιολόγος MA in Maritime Archaeology.

Στην ναυτική εκπαίδευση σπουδαίο ρόλο διαδραμάτιζε και το κατά πόσον ο ίδιος ο εχθρός ήταν «καλός δάσκαλος». Όταν οι διαμάχες δύο εμπολέμων διαρκούν πολύ, ο ένας μελετά και μαθαίνει τον άλλο σε σημείο ώστε εκείνος που υστερεί, με τον καιρό, να γίνεται ίσος ή ακόμα και καλύτερος από τον δάσκαλό του. Συνήθως τέτοια φαινόμενα συμβαίνουν από δυνάμεις, που, λόγω της ισχύος που διαθέτουν μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο, χαρακτηρίζονται από έπαρση με αποτέλεσμα να προβαίνουν σε επιχειρησιακές σχεδιάσεις επί του προχείρου ή να μιμούνται ή και να επαναλαμβάνουν παλαιότερες τακτικές, οι οποίες ήταν γνωστές στον αντίπαλο. Ειδικά η επανάληψη ήταν το μεγαλύτερο σφάλμα (στρατηγικής ή και τακτικής) που μπορούσε να διαπράξει ακόμα και ο ισχυρότερος στόλος!

Ως παράδειγμα επαναλήψεως της ίδιας τακτικής σε ναυμαχία αναφέρουμε την ναυμαχία στο Νότιον [10], κατά την οποία Ναύαρχος του Αθηναϊκού Στόλου ήταν ο Αλκιβιάδης και του Σπαρτιατικού ο Λύσανδρος [11].

Η συγκεκριμένη ναυμαχία χαρακτηρίζεται από την ιδιωτεία ενός Αθηναίου κυβερνήτου, του Αντιόχου, ο οποίος λόγω της ανοησίας και υπεροψίας του, χάρισε όχι μόνο την νίκη στους αντιπάλους, αλλά και επέφερε την οριστική καθαίρεση του Αλκιβιάδου! Ο Αντίοχος προκάλεσε τον αντίπαλο στόλο σε ναυμαχία, επαναλαμβάνοντας ακριβώς την τακτική που είχε εφαρμόσει λίγο καιρό πριν ο Αλκιβιάδης στην Ναυμαχία της Κυζίκου (410 π.Χ.) [12]. Δηλαδή προκάλεσε σε ναυμαχία τον εχθρό, δείχνοντάς του ότι διαθέτει δήθεν λιγότερα πλοία, και θέλοντας να παρασύρει τον αντίπαλο στ’ ανοιχτά και να τον αιφνιδιάσει με επίθεση όλου του στόλου. Έτσι ο Αντίοχος νόμιζε ότι κατά κάποιο «μαγικό» τρόπο θα είχε πετύχει και την υπερφαλάγγιση του εχθρού. Όμως όλες οι τακτικές κινήσεις του ήταν επιπόλαιες, δίχως να έχει προηγηθεί μελέτη χώρου, στόλου και παραμέτρων. Στην Ναυμαχία της Κυζίκου βέβαια επικεφαλής του Σπαρτιατικού στόλου ήταν ο Μίνδαρος, ο οποίος και σκοτώθηκε κατά την ναυμαχία, ενώ στην του Νοτίου διοικητής ήταν ο Λύσανδρος. Όμως αυτό δεν εμπόδισε τον Λύσανδρο να θυμάται τις παλαιότερες τακτικές αντιπάλων καθώς φαίνεται ότι είχε μελετήσει όλες τις επιχειρησιακές παραμέτρους, ειδικότερα σε ναυμαχίες στις οποίες ο Σπαρτιατικός Στόλος είχε ηττηθεί.

Πηγή: Περί Αλός http://perialos.blogspot.gr/2017/04/2016.html

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[1] Ομήρου, Ιλιάς, Β 719.

[2] Στοβαίος, βιβλίο Δ, ΧΙΙΙ, 49.

[3] Πολυαίνου, Στρατηγήματα, Γ, 9, 32.

[4] Ξενοφώντος, Ελληνικά, ΣΤ 2, 27-29.

[5] Πολυαίνου, Στρατηγήματα, Γ 11, 7.

[6] Πολυαίνου, Στρατηγήματα, Β 7 Αλκέτας.

[7] Ηροδότου, Ιστορίαια, ΣΤ 87, Λυσίου, 21.5, Αριστοφάνους, Ιππής 560.

[8] Αρριανού, Αλεξάνδρου Ανάβασις, 7.23.

[9] Αριστοφάνους, Ιππής, 542. Δεν είναι τυχαίο, εξάλλου, το γεγονός ότι τούτο το κείμενο φιλοξενούν σε μαρμάρινη επιγραφή όλες οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού της Ελλάδος.

[10] Κρίστυ Εμίλιο Ιωαννίδου, «Η Ναυμαχία στο Νότιον (407 π.Χ.) Η λανθασμένη τακτική», ΝAUSIVIOS CHORA, A Journal in Naval Sciences and Technology, Piraeus, Hellenic Naval Academy, VOL. 5, D, 2014, σσ. 35-40.

[11] Σπαρτιάτης Στρατηγός και Ναύαρχος. Κατέστρεψε τον Αθηναϊκό Στόλο στους Αιγός Ποταμούς (405 π.Χ.) κατέλαβε τον Πειραιά και την Αθήνα κι εγκατέστησε τους τριάκοντα τυράννους. Νικήθηκε και σκοτώθηκε πολεμώντας τους Βοιωτούς το 395 π.Χ.

[12] Κρίστυ Εμίλιο Ιωαννίδου, «Ο Τακτικός Αιφνιδιασμός στην Αμφίβια Επιχείρηση της Κυζίκου», Ναυτική Επιθεώρηση, Αθήνα, Υπηρεσία Ιστορίας Ναυτικού/ΓΕΝ, 2012-2013, τ.583, σσ. 78 -87.

 

 

Το Περί Αλός προτείνει:

Επισκεφθείτε τη σελίδα του Αρχαιολόγου, MA in Maritime Archaeology Γιάννη Νάκα στο facebook. Πιέσατε ΕΔΩ

 

Για τα βιβλία και της εκδηλώσεις της Υπηρεσίας Ιστορίας Ναυτικού επισκεφθείτε τη επίσημη σελίδα στο facebook. Πιέσατε ΕΔΩ

 

Για τα βιβλία της Κρίστυ Εμίλιο Ιωαννίδου πιέσατε ΕΔΩ

 

Πλους με την τριήρη «Ολυμπιάς». Πιέσατε ΕΔΩ

 

 

 

 

 

 

 

 

Πλοία του ΠΝ μέσα από τον φακό του Nick Thodos

Πλοία του ΠΝ μέσα από τον φακό του Nick Thodos

Περί Αλός

 

Μέσα από τον φακό του Νίκου Θώδου ταξιδεύουμε στα πλοία του Πολεμικού Ναυτικού μας.
Ο Νίκος, κάτοικος Αθηνών έχει καταγωγή από την Κέα Κυκλάδων.

Την πρώτη του φωτογραφική μηχανή την απέκτησε στην ηλικία των 13 ετών. «Από τότε με θυμάμαι να φωτογραφίζω» είπε χαρακτηριστικά στο Περί Αλός.
Είναι μέλος της μεγάλης και ένδοξης οικογένειας του Π.Ν. οπότε τα ταξίδια, οι εικόνες, τα χρώματα και τα αρώματα του προσφέρθηκαν απλόχερα.

«Μέσα από τη φωτογραφία έχω ζήσει έντονα συναισθήματα.

Παιδικά βλέμματα χαρούμενα αλλά και έντονα καιρικά φαινόμενα όπου με δυσκόλεψαν αρκετά να πάρω το καρέ που ήθελα».

«Είναι κάποιες στιγμές που μένουν χαραγμένες στο μυαλό και στη ψυχή μου:
όπως για παράδειγμα απελπισμένες ανθρώπινες φιγούρες σε χώρες τις ανατολικής Αφρικής».

«Πολλές φορές κάτι τόσο απλό στα μάτια μας μπορεί να δυσκολέψει έναν φωτογράφο, όπως ένας γλάρος που προσπαθούσα δυο ώρες να τον φωτογραφίσω».

«Προσπαθώ να φωτογραφίζω την ζωή, όπως την βλέπουν τα δικά μου μάτια, με εργαλείο την φωτογραφική μου μηχανή».

Ο Νίκος είναι νυμφευμένος με την Αιμιλία με την οποία έχει αποκτήσει δύο παιδιά, την Μαριάννα και τον Περικλή.

ΠΗΓΗ: Περί Αλός http://perialos.blogspot.gr/2017/03/nick-thodos.html

      

                Αν σας άρεσε το σύντομο αυτό

φωτογραφικό ταξίδι σας
προτείνουμε να επισκεφθείτε
το site:
Nick Thodos Photograpgy

Πιέσατε ΕΔΩ

Το Περί Αλός προτείνει:

Αν σας αρέσουν τα ηλεκτρονικά πάζλ με θέματα από τη θάλασσα και τη Ναυτική Ιστορία επισκεφθείτε:

CHRISTYNAVY πιέσατε ΕΔΩ